© Nander de Wijk
Bioloog Patrick van Veen stelt het sociaal oergedrag centraal, oftewel de apenstreken die we op de werkvloer vertonen.
Als bioloog leer je eerst te observeren, pas later komt de verwondering en pas heel erg veel later ga je erover nadenken wat je kunt met je observaties.
Bioloog Patrick van Veen stelt het sociaal oergedrag centraal, oftewel de apenstreken die we op de werkvloer vertonen. Rondom verschillende thema´s gaat hij in op de vraag waarom we bepaald gedrag vertonen of waarom problemen ontstaan. Hij gebruikt hierbij het gedrag van apen als voorbeeld. Zij hebben immers geen last van schaamte, rationele benaderingen, cultuur of verhullende kleding. Zij kunnen ons een perfect kader bieden waarbinnen we onze problemen aan een onderzoek kunnen onderwerpen.
Patrick van Veen rondde zijn studie biologie af aan de faculteit Biologie van de Universiteit Utrecht. Hij maakte daarna een overstap naar een andere sector: de verzekeringsbranche, waar hij werkzaam was in commerciële functies en als projectmanager. Het was in deze functies dat hij ontdekte dat er overeenkomsten zijn tussen een organisatie en een apenrots.
Gedrag is er altijd, we zijn er alleen meestal stekeblind voor.
In 2002 is hij verder gegaan als zelfstandig bioloog, trainer en onderzoeker en heeft hij zijn bedrijf Apemanagement opgericht. Vanuit die functie adviseert hij ondernemingen, geeft hij presentaties en trainingen. In de media is hij regelmatig te zien als gedragsdeskundige en werkt hij mee aan TV programmas als Married at first Sight en het populair wetenschappelijk programma Galileo.
Patrick van Veen vertaalt niet alleen bestaand onderzoek, vanuit Apemanagement doet hij ook zelf onderzoek naar de basale drijfveren van ons gedrag. Om antwoord te vinden op vragen als: “Is samenwerken een aangeboren instinct?” en “Wat zijn de basale voorwaarden voor een goede samenwerking?”, doen hij en zijn collegas gedragsonderzoek bij chimpansees en gorillas. Het onderzoek naar de drijfveren van pestgedrag heeft voor het onderwijs reeds concrete hulpmiddelen opgeleverd om dit gedrag effectiever te herkennen.
Basis voor zijn huidige werkzaamheden vormt onderzoek naar de overeenkomst tussen sociaal gedrag van apen en mensen in bedrijven. Zijn eerste boek “Help mijn baas is een aap!” is een biologische kijk op sociaal gedrag in organisaties. Daarna verschenen van zijn hand meerdere boeken waaronder “Oerinstincten van de Liefde”, bedoeld voor singles om te ontdekken hoe mensen de liefde van hun leven kunnen vinden en het boek “Verliefd op je klant”.
Patrick zijn motto is translating science to knowledge. Daarmee probeert hij biologische wetenschap toegankelijk te maken voor onder andere managers en ondernemers en maakt hij mensen bewust van ons biologisch oergedrag.
Feitje: Patrick van Veen is trustee en lid van het Executive Committee van het Jane Goodall Institute Global dat zich internationaal inzet voor bescherming en welzijn van chimpansees en hun natuurlijke leefgebieden.
"Ik heb mijn contact met de heer Balkenende als zeer bijzonder ervaren in meerdere opzichten. Hij is toegankelijk, open, enthousiast en oprecht geïnteresseerd. Over dit laatste een kleine positieve toelichting. Mensen met die staat van dienst en van dat "kaliber" zijn heel vaak (bijna altijd) "ik" gericht en staan op zenden en niet op ontvangen. Ik heb bij de heer Balkenende het tegenovergestelde gemerkt, wat heel erg fijn was. Hij was als spreker gevraagd op ons 100 jarig jubileum. Juist omdat hij geïnteresseerd was, goed luisterde en zich ingelezen had, kon hij veel aanhalen over ons bedrijf tijdens zijn speech. Dit vulde hij perfect aan met zijn eigen anekdotes en levenservaringen. Erg enthousiast en zeer blij met de keuze om hem te vragen. Boven verwachting."
"Wij zijn erg enthousiast over de lezing van Patrick. Hij had zich verdiept in onze sector en aan de hand van praktische voorbeelden voor onze sector zijn verhaal gehouden. Dit zorgde voor verbinding en wederzijds begrip. De reacties van mijn collega's waren ook zeer positief."
"Gisteren was de Podium Special met als gastspreker gedragsbioloog Patrick van Veen. Thema´s als verandering, samenwerken en gedrag kwamen uitgebreid aan bod. Het was niet alleen heel interessant en vermakelijk, maar zette ons ook aan het denken. Want wat kun je leren van het gedrag van apen als je dat betrekt op je eigen leven en werk? Met aansprekende voorbeelden ging Patrick in op de vraag waarom we bepaald gedrag vertonen of waarom problemen ontstaan. Hij gebruikte hierbij het gedrag van apen als voorbeeld. We gingen in op de vraag wat samenwerken en vertrouwen voor ons betekent. Waarom is het voor veel mensen zo moeilijk is om elkaar aan te spreken op gedrag? Daar hebben apen geen last van. In de apenwereld zijn de verhoudingen heel duidelijk. En als bepaald gedrag niet wordt getolereerd, dan wordt er gewoon op los gemept. Het was leuk en ook heel schattig om te zien hoe verschillende apensoorten reageren op gevaar, hoe ze zich met elkaar verzoenen en hoe ze communiceren. Zo liet Patrick ons op een nieuwe manier naar ons eigen gedrag en naar de te organisatie kijken. Het ging ook over veranderen. Hoe moeilijk dat vaak is. De meeste mensen vinden het fijn om te vertrouwen op routine, veranderen kost energie. Maar we zijn er wel toe in staat om te veranderen, zolang we onze eigen routines kunnen vasthouden. We zijn ook allemaal anders en leven in een wereld die heel erg in beweging is. Hoe gaan we daar mee om?"
"Patrick is een fijne man om naar te luisteren. We hadden maar een uur maar wat ons betreft had hij nog wel 1,5 uur door kunnen gaan. Leuke maar ook confronterende inzichten in ons mensgedrag."
"De bijeenkomst is goed verlopen, met veel interactie en goede eerste reacties. Patrick had bij de aankondiging direct al ieders aandacht, door te wijzen op ons eigen gedrag en hiermee de relatie te leggen naar het apengedrag. De voorbeelden weerspiegelen de actuele ontwikkelingen en zijn herkenbaar. Patrick wist dit heel mooi te verbinden en te verklaren waarom bepaalde problemen ontstaan en geeft daarmee ook inzicht en onderbouwing voor de kansen / richting van verbetering of aanpassing, waar wij op kunnen voortborduren. Het is een bijzonder perspectief, dat fascineerde en veel vragen opriep, waarvoor hij alle tijd nam. Ook leuk dat hij voorafgaand bij de lunch al aanwezig was en na afloop nog even bleef hangen bij het gezelschap!"
"Patrick wist zijn verhaal extra aan te kleden met beelden over apen. Hij was op tijd aanwezig en bleef na afloop nog napraten met de deelnemers. Eigenlijk was een uur te kort; het was een boeiende lezing."
"Wij kijken met een positief gevoel terug op de bijeenkomst en de keynote van Patrick van Veen. Ook de workshoprondes in het tweede gedeelte van de bijeenkomst waren van meerwaarde. Mooi hoe Patrick vanuit de gedragsbiologie de koppeling naar het onderwijs weet te maken en de manieren schetst waarop leidinggevenden daar hun rol in kunnen nemen."
"Patrick van Veen was een echte toevoeging op onze nieuwjaarsbijeenkomst. Naast de humor, zat er ook genoeg inhoud, herkenning en gaf het ook nieuwe inzichten."
"Wij willen Patrick nogmaals hartelijk bedanken voor zijn komst en voor het inspirerende, pakkende verhaal dat hij met veel passie en expertise heeft gedeeld. De reacties vanuit de organisatie en de deelnemers zijn overweldig positief: men prijst zijn deskundige en enthousiaste manier van vertellen, evenals de duidelijke onderliggende boodschap, als spot on. In zijn presentatie wordt op een toegankelijke manier ingegaan op gedragsthema’s?– van chimpansee tot gorilla vergelijkingen – en dit gekoppeld aan zelfreflectie en leiderschap, wat bij het publiek veel inspiratie oplevert. De meningen over zijn adaptieve, uiterst kundige en flexibele aanpak zijn lovend, en wij waarderen hoe hij met zijn verhaal betekenis heeft gegeven aan ons evenement. Kortom: Patrick’s bijdrage heeft de sfeer, de leerwaarde en de impact van ons symposium naar een hoger niveau getild en wordt door iedereen als een groot succes ervaren."
"Namens de organisatie van de inspiratiebijeenkomst 'Data at First Sight' willen we jou hartelijk danken voor jouw bijdrage aan deze succesvolle dag van gisteren.
We hebben ontzettend veel complimenten mogen ontvangen over de gehele dag en zeker ook over jouw bijdrage! Er kwamen veel collega’s speciaal voor jou en iedereen die ik gesproken heb, was hartstikke enthousiast. Ze vonden het erg leuk én leerzaam.
We hopen ook dat jij, net als wij, een hele fijne dag hebt gehad!
Ons doel was om onze collega’s op een laagdrempelige en ludieke manier kennis te laten maken met data en dat doel is zeker behaald! Nogmaals hartelijk dank."